Current Affairs

ಬೌದ್ಧಿಕ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ

9 min read · PYQ: 2022,2023,2024 · KAS · Updated 22 Aug 2026

Get free daily current affairs and job alerts on Telegram Join Free

ಬೌದ್ಧಿಕ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚಿನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ

Topiqos – KPSC/UPSC ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನ ಟಿಪ್ಪಣಿ

1. ಬೌದ್ಧಿಕ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕುಗಳು (IPR) ಪರಿಚಯ

ಬೌದ್ಧಿಕ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕುಗಳು (Intellectual Property Rights) ಎಂದರೆ ಬೌದ್ಧಿಕ ಸೃಷ್ಟಿಗಳ ಮೇಲಿನ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಹಕ್ಕುಗಳು. ಇವು WTO ಯ TRIPS ಒಪ್ಪಂದ (1995) ಮೂಲಕ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ಪ್ರಮುಖ IP ವಿಧಗಳು

ವಿಧ	ವಿವರ	ಅವಧಿ	ಅಧಿನಿಯಮ
ಪೇಟೆಂಟ್	ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳಿಗೆ	20 ವರ್ಷ	ಪೇಟೆಂಟ್ ಕಾಯ್ದೆ 1970
ಟ್ರೇಡ್‌ಮಾರ್ಕ್	ಬ್ರಾಂಡ್/ಲೋಗೊ	10 ವರ್ಷ (ನವೀಕರಿಸಬಹುದು)	ಟ್ರೇಡ್ ಮಾರ್ಕ್ಸ್ ಕಾಯ್ದೆ 1999
ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ (Copyright)	ಸಾಹಿತ್ಯ/ಕಲಾ ಕೃತಿಗಳಿಗೆ	ಜೀವಮಾನ + 60 ವರ್ಷ	ಕಾಪಿರೈಟ್ ಕಾಯ್ದೆ 1957
ಡಿಸೈನ್	ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಿನ್ಯಾಸ	10 ವರ್ಷ (+5)	ಡಿಸೈನ್ಸ್ ಕಾಯ್ದೆ 2000
GI ಟ್ಯಾಗ್	ಭೌಗೋಳಿಕ ಸೂಚಕ	10 ವರ್ಷ (ನವೀಕರಿಸಬಹುದು)	GI ಕಾಯ್ದೆ 1999
ಸಸ್ಯ ಪ್ರಭೇದಗಳು	ಹೊಸ ಸಸ್ಯ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ	15-18 ವರ್ಷ	PPV&FR ಕಾಯ್ದೆ 2001

ಭಾರತದ IP ಆಡಳಿತ: ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿ – DPIIT.

2. ಭೌಗೋಳಿಕ ಸೂಚಕ (GI Tag) ಪರಿಚಯ

ಅಂಶ	ವಿವರ
ಕಾಯ್ದೆ	ಭೌಗೋಳಿಕ ಸೂಚಕ (ಸರಕುಗಳ ನೋಂದಣಿ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ, 1999
ಜಾರಿ	15 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2003
ನೋಂದಣಿ	ಚೆನ್ನೈನಲ್ಲಿರುವ ಜಿಐ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಿ
ಭಾರತದ ಮೊದಲ GI (2004)	ಡಾರ್ಜಿಲಿಂಗ್ ಟೀ
ಒಟ್ಟು GI ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳು	600+ (2024ರ ಪ್ರಕಾರ; ಇತ್ತೀಚಿನವು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ)

3. ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ GI ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳು

ಕರ್ನಾಟಕ ಭಾರತದಲ್ಲಿ GI ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮೂರರಲ್ಲಿ ಇದೆ. 50+ GI ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳು.

ಕೃಷಿ / ತೋಟಗಾರಿಕೆ

ಉತ್ಪನ್ನ	ವಿವರ
ಬ್ಯಾಡಗಿ ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ	ಬ್ಯಾಡಗಿ (ಹಾವೇರಿ)
ಉಡುಪಿ ಮಲ್ಲಿಗೆ	ಉಡುಪಿ
ಮೈಸೂರು ಮಲ್ಲಿಗೆ	ಮೈಸೂರು
ಹಡಗಲಿ ಮಲ್ಲಿಗೆ	ಬಳ್ಳಾರಿ
ಕೂರ್ಗ್ ಕಿತ್ತಳೆ	ಕೊಡಗು
ಮೈಸೂರು ವೀಳ್ಯದೆಲೆ	ಮೈಸೂರು
ಸಿರ್ಸಿ ಸುಪಾರಿ	ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ
ಗುಳೇದಗುಡ್ಡ ಖಣ	ಬಾಗಲಕೋಟೆ
ದೇವನಹಳ್ಳಿ ಚಕ್ಕೋತ	ಬೆಂಗಳೂರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ
ಕರ್ನಾಟಕ ಬ್ರೊಂಜ್‌ವೇರ್	ಕಾಸರಗೋಡು/ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ
ಬಂಗಳೂರು ಬ್ಲೂ ದ್ರಾಕ್ಷಿ	ಬೆಂಗಳೂರು
ಬಂಗಳೂರು ಗುಲಾಬಿ ಈರುಳ್ಳಿ	ಬೆಂಗಳೂರು
ಮಟ್ಟಿ ಗುಳ್ಳ ಬದನೆ	ಉಡುಪಿ
ಮಲ್ನಾಡ್ ಗಿಡ್ಡ	ಕರ್ನಾಟಕದ ದೇಶಿಯ ಜಾನುವಾರು ತಳಿ
ಕೂರ್ಗ್ ಗ್ರೀನ್ ಏಲಕ್ಕಿ	ಕೊಡಗು
ಕೂರ್ಗ್ ಅರೇಬಿಕಾ ಕಾಫಿ	ಕೊಡಗು
ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಅರೇಬಿಕಾ ಕಾಫಿ	ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು
ಬಾಬಾ ಬುಡನ್ ಗಿರಿಸ್ ಅರೇಬಿಕಾ ಕಾಫಿ	ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು

ಕರಕುಶಲ / ವಸ್ತ್ರ

ಉತ್ಪನ್ನ	ಕ್ಷೇತ್ರ
ಮೈಸೂರು ರೇಷ್ಮೆ	ಮೈಸೂರು – ರೇಷ್ಮೆ ಸೀರೆ
ಇಳಕಲ್ ಸೀರೆ	ಬಾಗಲಕೋಟೆ
ಮೊಳಕಾಲ್ಮೂರು ಸೀರೆ	ಚಿತ್ರದುರ್ಗ
ಉಡುಪಿ ಸೀರೆ	ಉಡುಪಿ
ಮೈಸೂರು ಗಂಧದ ತೈಲ	ಮೈಸೂರು
ಮೈಸೂರು ಸ್ಯಾಂಡಲ್ ಸೋಪ್	ಮೈಸೂರು
ಮೈಸೂರು ಚಿತ್ರಕಲೆ	ಮೈಸೂರು – ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಿತ್ರಕಲೆ
ಗಂಜಿಫ ಚಿತ್ರಕಲೆ	ಮೈಸೂರು
ಚನ್ನಪಟ್ಟಣ ಆಟಿಕೆಗಳು	ರಾಮನಗರ
ನವಲಗುಂದ ಜಮಖಾನಗಳು	ಧಾರವಾಡ
ಬಿದರಿ ಕರಕುಶಲ	ಬೀದರ್ – ಲೋಹದ ಒಳಜೊಡಣೆ
ಕಿನ್ನಾಳ ಆಟಿಕೆಗಳು	ಕೊಪ್ಪಳ
ಗಂಜಿಫ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳು	ಮೈಸೂರು

ಆಹಾರ ಉತ್ಪನ್ನ

ಉತ್ಪನ್ನ	ಸ್ಥಳ
ಧಾರವಾಡ ಪೇಡ	ಧಾರವಾಡ
ಕರ್ನಾಟಕ ಕುಂಕುಮ	–

4. ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ IP ನೀತಿ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು

ಉಪಕ್ರಮ	ವರ್ಷ	ವಿವರ
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ IPR ನೀತಿ	2016	IPR ಬಗ್ಗೆ ಸಮಗ್ರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ
CIPAM	2016	Cell for IPR Promotion and Management
ಪೇಟೆಂಟ್ ನಿಯಮಗಳ ತಿದ್ದುಪಡಿ	2024	ಪೇಟೆಂಟ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ವೇಗಗೊಳಿಸುವಿಕೆ
One District One Product (ODOP)	2020 ರಿಂದ	GI ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ

ವಿಶ್ವ IP ದಿನ: 26 ಏಪ್ರಿಲ್ (WIPO).

5. 5G ಮತ್ತು ದೂರಸಂವಹನ

ಅಂಶ	ವಿವರ
5G ಪ್ರಾರಂಭ ದಿನಾಂಕ	1 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2022 – ಪ್ರಧಾನಿ ಉದ್ಘಾಟನೆ
ಪೂರೈಕೆದಾರರು	ಜಿಯೊ, ಏರ್‌ಟೆಲ್, VI
ದೇಶೀಯ 5G ಸ್ಟಾಕ್	ಭಾರತದ ಸ್ವದೇಶಿ – 5Gi (C-DoT ಅಭಿವೃದ್ಧಿ)
6G ಮಿಷನ್	ಭಾರತ 6G ಒಕ್ಕೂಟ (2023)
ಪ್ರಮುಖ ಫಾಯದೆಗಳು	ಹೆಚ್ಚಿನ ವೇಗ (10-20x), ಕಡಿಮೆ ಲೇಟೆನ್ಸಿ, IoT ಬೆಂಬಲ

Bharat 6G Vision: 2030 ರೊಳಗೆ 6G ಸೇವೆ ಪ್ರಾರಂಭ ಗುರಿ.

6. ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (Artificial Intelligence)

ಮೂಲಭೂತ ಪದಗಳು

ಪದ	ಅರ್ಥ
AI (Artificial Intelligence)	ಯಂತ್ರಗಳಿಗೆ ಮಾನವನಂತಹ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ ನೀಡುವ ವಿಜ್ಞಾನ
ML (Machine Learning)	ಡೇಟಾದಿಂದ ಕಲಿಯುವ AI
Deep Learning	ನ್ಯೂರಲ್ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಆಧಾರಿತ
Generative AI	ಹೊಸ ವಿಷಯ ರಚಿಸುವ AI (ಪಠ್ಯ, ಚಿತ್ರ, ಸಂಗೀತ)
LLM (Large Language Model)	GPT, Gemini, Claude ಇತ್ಯಾದಿ

ಭಾರತದ AI ಉಪಕ್ರಮಗಳು

ಉಪಕ್ರಮ	ವಿವರ
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ AI ತಂತ್ರ (2018)	NITI Aayog ಘೋಷಣೆ – #AIforAll
ಇಂಡಿಯಾAI ಮಿಷನ್	2024 ಆಯವ್ಯಯದಲ್ಲಿ ₹10,000+ ಕೋಟಿ ಘೋಷಣೆ
AI ಸೆಂಟರ್‌ಗಳು	Bengaluru, Hyderabad, Mumbai
DIKSHA + AI	ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ AI ಬಳಕೆ

AI ನಿಯಂತ್ರಣದ ಜಾಗತಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು

ಬೆಳವಣಿಗೆ	ವಿವರ
EU AI Act	2024 – ಜಾಗತಿಕ ಮೊದಲ ಸಮಗ್ರ AI ಕಾನೂನು
Bletchley Declaration	2023 – AI ಸುರಕ್ಷತೆ ಶೃಂಗಸಭೆ (UK)
G20 AI ತತ್ವಗಳು	ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ AI ಚೌಕಟ್ಟು
GPAI	Global Partnership on AI – ಭಾರತ ಸದಸ್ಯ

ಡಿಜಿಟಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಆಕ್ಟ್ (ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ): IT ಆಕ್ಟ್ 2000 ಬದಲಿಗೆ; AI, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ, ಡೀಪ್‌ಫೇಕ್‌ಗಳಿಗೆ ನಿಯಂತ್ರಣ.

7. ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಉಪಕ್ರಮಗಳು

ಉಪಕ್ರಮ	ವಿವರ
Digital Public Infrastructure (DPI)	ಆಧಾರ್, UPI, DigiLocker, CoWin
ONDC	ಓಪನ್ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಫಾರ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕಾಮರ್ಸ್ (2022)
PM ಗತಿ ಶಕ್ತಿ	ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್
ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಮಿಷನ್	ಇಂಡಿಯಾ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಮಿಷನ್ (ISM); PLI ಬೆಂಬಲ
ಕ್ವಾಂಟಂ ಮಿಷನ್	ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ವಾಂಟಂ ಮಿಷನ್ (2023) – ₹6,000+ ಕೋಟಿ
DPDP ಆಕ್ಟ್	ಡಿಜಿಟಲ್ ಪರ್ಸನಲ್ ಡೇಟಾ ಪ್ರೊಟೆಕ್ಷನ್ ಆಕ್ಟ್ 2023
ಚಂದ್ರಯಾನ-3 ರೋವರ್ AI	ಸ್ವಾಯತ್ತ ನಾವಿಗೇಷನ್

8. ಪ್ರಮುಖ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು

ಘಟನೆ	ವಿವರ
ಟಾಟಾ-PSMC ಫ್ಯಾಬ್	ಗುಜರಾತ್ ಧೊಲೆರಾ – ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಫ್ಯಾಬ್ ಘೋಷಣೆ
ಟಾಟಾ ಅಸ್ಸಾಂ ಘಟಕ	ಜಾಗಿರೊಡ್ – OSAT/ATMP
ಮೈಕ್ರೊನ್ ಗುಜರಾತ್	ಸಾನಂದ್ – ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಘಟಕ
ಕರ್ನಾಟಕ	ಬೆಂಗಳೂರು – IISc/CeNSE ಸಂಶೋಧನೆ

9. ಇತ್ತೀಚಿನ ಪ್ರಮುಖ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಪದಗಳು

ಪದ	ಅರ್ಥ
ಬ್ಲಾಕ್‌ಚೈನ್	ವಿತರಿತ ಲೆಡ್ಜರ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ
CBDC	ಕೇಂದ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕರೆನ್ಸಿ – e₹ (2022 ರಿಂದ RBI)
IoT	ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಆಫ್ ಥಿಂಗ್ಸ್
Metaverse	ವರ್ಚುವಲ್ 3D ಅಂತರಜಾಲ
CRISPR	ಜೀನ್ ಎಡಿಟಿಂಗ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ
Digital Twin	ಭೌತಿಕ ವಸ್ತುವಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ರತಿರೂಪ
DeepFake	AI ಜನಿತ ನಕಲಿ ವಿಡಿಯೊ/ಚಿತ್ರ

10. ಅಭ್ಯಾಸ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs)

1. ಭಾರತದಲ್ಲಿ GI ಟ್ಯಾಗ್ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಉತ್ಪನ್ನ ಯಾವುದು?

(ಎ) ಬಾಸ್ಮತಿ ಅಕ್ಕಿ
(ಬಿ) ಡಾರ್ಜಿಲಿಂಗ್ ಟೀ
(ಸಿ) ಮೈಸೂರು ರೇಷ್ಮೆ
(ಡಿ) ಚಿಕನ್‌ಕರಿ

ಉತ್ತರ: (ಬಿ) — ಡಾರ್ಜಿಲಿಂಗ್ ಟೀ (2004).

2. ಪೇಟೆಂಟ್‌ನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅವಧಿ ಎಷ್ಟು?

(ಎ) 10 ವರ್ಷ
(ಬಿ) 15 ವರ್ಷ
(ಸಿ) 20 ವರ್ಷ
(ಡಿ) 50 ವರ್ಷ

ಉತ್ತರ: (ಸಿ) — ಫೈಲಿಂಗ್ ದಿನಾಂಕದಿಂದ 20 ವರ್ಷ (ಪೇಟೆಂಟ್ ಕಾಯ್ದೆ 1970).

3. ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಕರ್ನಾಟಕದ GI ಟ್ಯಾಗ್ ಪಡೆದ ಆಟಿಕೆ?

(ಎ) ಕೊಂಡಪಲ್ಲಿ
(ಬಿ) ಚನ್ನಪಟ್ಟಣ
(ಸಿ) ತಂಜಾವೂರು
(ಡಿ) ವಾರಾಣಸಿ ಆಟಿಕೆ

ಉತ್ತರ: (ಬಿ) — ಚನ್ನಪಟ್ಟಣ (ರಾಮನಗರ ಜಿಲ್ಲೆ); ಮರದ ಬಣ್ಣದ ಆಟಿಕೆಗಳು.

4. ಭಾರತದಲ್ಲಿ 5G ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು?

(ಎ) 1 ಜನವರಿ 2022
(ಬಿ) 1 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2022
(ಸಿ) 15 ಆಗಸ್ಟ್ 2023
(ಡಿ) 26 ಜನವರಿ 2023

ಉತ್ತರ: (ಬಿ) — 1 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2022; ಇಂಡಿಯಾ ಮೊಬೈಲ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನಲ್ಲಿ.

5. ಡಿಜಿಟಲ್ ಪರ್ಸನಲ್ ಡೇಟಾ ಪ್ರೊಟೆಕ್ಷನ್ ಆಕ್ಟ್ (DPDP) ಯಾವ ವರ್ಷ ಜಾರಿಗೆ ಬಂತು?

(ಎ) 2021
(ಬಿ) 2022
(ಸಿ) 2023
(ಡಿ) 2024

ಉತ್ತರ: (ಸಿ) — DPDP ಆಕ್ಟ್ 2023 – ಆಗಸ್ಟ್ 2023 ರಲ್ಲಿ ಸಂಸತ್ ಅಂಗೀಕಾರ.

6. ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಯು "ಬ್ಯಾಡಗಿ ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ" GI ಟ್ಯಾಗ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ?

(ಎ) ಬಳ್ಳಾರಿ
(ಬಿ) ಹಾವೇರಿ
(ಸಿ) ಗದಗ
(ಡಿ) ಕೊಪ್ಪಳ

ಉತ್ತರ: (ಬಿ) — ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬ್ಯಾಡಗಿ ಮೂಲ; ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ.

Back to all notes