ಪಿಎಂ-ಕುಸುಮ್ ಯೋಜನೆ: ಭಾರತದ ಸೌರ ಭವಿಷ್ಯದ ಒಡೆತನ

Topiqos – ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನ (Current Affairs)

1. ಸಾರಾಂಶ

ಪಿಎಂ-ಕುಸುಮ್ (PM-KUSUM) ಯೋಜನೆಯು ಭಾರತದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸೌರಶಕ್ತಿಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿರುವ ಸವಾಲುಗಳು, ರೈತರ ಪಾತ್ರ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸೌರಶಕ್ತಿ ವಲಯದ ಒಡೆತನ ಯಾರ ಕೈಯಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸುತ್ತವೆ.

2. ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು

• ಪಿಎಂ-ಕುಸುಮ್ (ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಕಿಸಾನ್ ಊರ್ಜಾ ಸುರಕ್ಷಾ ಏವಂ ಉತ್ಥಾನ್ ಮಹಾಭಿಯಾನ್) ಯೋಜನೆಯು ರೈತರಿಗೆ ಸೌರ ಪಂಪ್‌ಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದೆ.
• ಈ ಯೋಜನೆಯು ಕೃಷಿ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಡೀಸೆಲ್ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ, ಹಸಿರು ಇಂಧನವನ್ನು (Green Energy) ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ.
• ರೈತರು ತಮ್ಮ ಬಂಜರು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸೌರ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಅನ್ನು ಗ್ರಿಡ್‌ಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಆರ್ಥಿಕ ಲಾಭ ಪಡೆಯಬಹುದು.
• ಯೋಜನೆಯ ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸವಾಲುಗಳು ಎದುರಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಬಂಡವಾಳದ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದೆ.

3. ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಪಿಎಂ-ಕುಸುಮ್ ಯೋಜನೆಯನ್ನು 2019 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ನವ ಮತ್ತು ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ ಸಚಿವಾಲಯ (MNRE) ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಕೃಷಿ ವಲಯವನ್ನು ಡೀಸೆಲ್ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ರೈತರಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ ಒದಗಿಸುವುದು ಇದರ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. 2026 ರ ವೇಳೆಗೆ ಸೌರಶಕ್ತಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಇದು ಹೊಂದಿದೆ.

4. ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿ

KPSC/KAS ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಯೋಜನೆಗಳು, ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ (Renewable Energy), ಕೃಷಿ ವಲಯದ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಕುರಿತಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಈ ವಿಷಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ.

5. ಅಭ್ಯಾಸ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs)

6. ಆಕರ

• India-Schemes: https://news.google.com/rss/articles/CBMimAFBVV95cUxPanVlUDlFWi1mRDYyNWlqRVZ4d2tPVy1FMFBpdnZ4MXM1MDFTTGpHOGh5SU9DbFRELVBUNWdNTlhERGhlbGp3VHBMSDY0YjJQN0tqODZvazhybmd4NXdyZXBveUNfYlBzN0Q5Z0tZQlRScGhmcHVEZ29xRFhOXzJfV2Jyb3lDWnBvS3lNZU4yMnVrS3JrTDNXY9IBnwFBVV95cUxQbldqeUpVZk1wdlkyU1VLODQ5WUFKcm5mMFBXTVMxZHplc0h1cHlTSnRQVnN0RlhhLVIwS0JYNnVxVkVKU2EtNmZzRnJjc1cwTzFfWHYzZHBtc0dDakRjTk83NmE1djg1QW9oU0FyQ3BQenJfRHBGMWNqYXZjb3hob1d1SWUwSHB1SnE5ZGlHaWF4d3hjZ1dXUlBzYVJ3azg?oc=5