ಕ್ರೀಡಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು
Get free daily current affairs and job alerts on Telegram
Join Free
ಕ್ರೀಡಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು
Topiqos – KPSC/UPSC ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನ ಟಿಪ್ಪಣಿ
1. ಪರಿಚಯ
ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಕ್ರೀಡಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಗಸ್ಟ್ 29 (ಮೇಜರ್ ಧ್ಯಾನ್ ಚಂದ್ ಜನ್ಮದಿನ – ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ದಿನ) ದಂದು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ನೋಡಲ್ ಸಚಿವಾಲಯ: ಯುವ ವ್ಯವಹಾರ ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾ ಸಚಿವಾಲಯ (Ministry of Youth Affairs and Sports).
2. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು – ಒಟ್ಟಾರೆ ಚಿತ್ರಣ
| ಪ್ರಶಸ್ತಿ | ಗುರುತು | ನಗದು ಬಹುಮಾನ (ಸುಮಾರು) |
|---|---|---|
| ಮೇಜರ್ ಧ್ಯಾನ್ ಚಂದ್ ಖೇಲ್ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ | ಅತ್ಯುನ್ನತ ಕ್ರೀಡಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ | ₹25 ಲಕ್ಷ |
| ಅರ್ಜುನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ | ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕ್ರೀಡಾ ಸಾಧನೆ | ₹15 ಲಕ್ಷ |
| ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ | ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತರಬೇತುದಾರ | ₹15 ಲಕ್ಷ |
| ಧ್ಯಾನ್ ಚಂದ್ ಜೀವಮಾನ ಸಾಧನೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ | ಜೀವಮಾನ ಸಾಧನೆ | ₹10 ಲಕ್ಷ |
| ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖೇಲ್ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ | ಕ್ರೀಡಾ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ | – |
| ಮೌಲಾನಾ ಅಬುಲ್ ಕಲಾಂ ಆಜಾದ್ (MAKA) ಟ್ರೋಫಿ | ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ | – |
3. ಮೇಜರ್ ಧ್ಯಾನ್ ಚಂದ್ ಖೇಲ್ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
| ಅಂಶ | ವಿವರ |
|---|---|
| ಪ್ರಾರಂಭ | 1991-92 |
| ಹಳೆಯ ಹೆಸರು | ರಾಜೀವ್ ಗಾಂಧಿ ಖೇಲ್ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2021ರವರೆಗೆ) |
| ಮೊದಲ ಪುರಸ್ಕೃತ | ವಿಶ್ವನಾಥನ್ ಆನಂದ್ (ಚೆಸ್, 1991-92) |
| ಸ್ವರೂಪ | ಪದಕ + ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪತ್ರ + ₹25 ಲಕ್ಷ |
| ಪುನಃ ಹೆಸರಿಸಿದ್ದು | 2021 – ಹಾಕಿ ದಂತಕಥೆ ಮೇಜರ್ ಧ್ಯಾನ್ ಚಂದ್ ಗೌರವಾರ್ಥ |
ಪ್ರಮುಖ ಖೇಲ್ ರತ್ನ ಪುರಸ್ಕೃತರು (ಆಯ್ದವರು):
| ವರ್ಷ | ಕ್ರೀಡಾಪಟು | ಕ್ರೀಡೆ |
|---|---|---|
| 1991-92 | ವಿಶ್ವನಾಥನ್ ಆನಂದ್ | ಚೆಸ್ |
| 1997-98 | ಸಚಿನ್ ತೆಂಡುಲ್ಕರ್ | ಕ್ರಿಕೆಟ್ |
| 2001 | ಪುಲ್ಲೇಲ ಗೋಪಿಚಂದ್ | ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ |
| 2009 | ಮೇರಿ ಕೋಮ್, ಸೈನಾ, ಸುಶೀಲ್ ಇತ್ಯಾದಿ | ವಿವಿಧ |
| 2016 | ಪಿ.ವಿ. ಸಿಂಧು | ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ |
| 2020 | ರೋಹಿತ್ ಶರ್ಮಾ, ಮನಿಕಾ ಬಾತ್ರಾ ಇತ್ಯಾದಿ | ವಿವಿಧ |
| 2021 | ನೀರಜ್ ಚೋಪ್ರಾ (ಒಲಂಪಿಕ್ ಚಿನ್ನ) | ಜಾವೆಲಿನ್ |
ಕರ್ನಾಟಕದವರು: ಪಂಕಜ್ ಅಡ್ವಾಣಿ (2018 – ಬಿಲಿಯರ್ಡ್ಸ್/ಸ್ನೂಕರ್), ರಾಹುಲ್ ದ್ರಾವಿಡ್ (2018 – ಕ್ರಿಕೆಟ್, ಜೀವಮಾನ ಸಾಧನೆಗಿಂತ ಖೇಲ್ರತ್ನಕ್ಕಿಂತ ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ), ಪ್ರಕಾಶ್ ಪಡುಕೋಣೆ (ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ದಂತಕಥೆ, ಅರ್ಜುನ+ಪದ್ಮಶ್ರೀ).
4. ಅರ್ಜುನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
| ಅಂಶ | ವಿವರ |
|---|---|
| ಪ್ರಾರಂಭ | 1961 |
| ಅರ್ಹತೆ | 4 ವರ್ಷಗಳ ನಿರಂತರ ಸಾಧನೆ |
| ಸ್ವರೂಪ | ಅರ್ಜುನ ಕಂಚಿನ ಪ್ರತಿಮೆ + ₹15 ಲಕ್ಷ |
| ಒಳಗೊಂಡ ಕ್ರೀಡೆಗಳು | ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್/ಏಷಿಯನ್/ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡೆಗಳು + ಕ್ರಿಕೆಟ್ + ದೇಶೀಯ ಕ್ರೀಡೆಗಳು + ಪ್ಯಾರಾ ಕ್ರೀಡೆಗಳು |
5. ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
| ಅಂಶ | ವಿವರ |
|---|---|
| ಪ್ರಾರಂಭ | 1985 |
| ವಿಶೇಷತೆ | ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತರಬೇತುದಾರರಿಗೆ (Coaches) |
| ಎರಡು ಶ್ರೇಣಿ | ಜೀವಮಾನ ಸಾಧನೆ + ನಿಯಮಿತ |
| ಸ್ವರೂಪ | ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯನ ಪ್ರತಿಮೆ + ನಗದು |
ಕರ್ನಾಟಕದವರು: ಜಿ.ಆರ್. ವಿಶ್ವನಾಥ್ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ತರಬೇತಿ; ಅನೇಕ ಇತರರೂ.
6. ಧ್ಯಾನ್ ಚಂದ್ ಜೀವಮಾನ ಸಾಧನೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
| ಅಂಶ | ವಿವರ |
|---|---|
| ಪ್ರಾರಂಭ | 2002 |
| ಉದ್ದೇಶ | ಕ್ರೀಡೆಗೆ ಜೀವಮಾನದ ಕೊಡುಗೆ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ |
| ಸ್ವರೂಪ | ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪತ್ರ + ₹10 ಲಕ್ಷ |
7. ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು
ಕ್ರಿಕೆಟ್
| ಆಟಗಾರ | ವಿಶೇಷ ಗುರುತು |
|---|---|
| ಜಿ.ಆರ್. ವಿಶ್ವನಾಥ್ | ಬಲಗೈ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್ಮನ್; ಶಾಂತ ಶೈಲಿ |
| ರಾಹುಲ್ ದ್ರಾವಿಡ್ | "ದಿ ವಾಲ್"; ಟೆಸ್ಟ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಶ್ರೇಷ್ಠ |
| ಅನಿಲ್ ಕುಂಬ್ಳೆ | ಟೆಸ್ಟ್ ಒಂದೇ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್ನಲ್ಲಿ 10 ವಿಕೆಟ್ (1999) |
| ಜವಗಲ್ ಶ್ರೀನಾಥ್ | ವೇಗದ ಬೌಲರ್ |
| ವೆಂಕಟೇಶ್ ಪ್ರಸಾದ್ | ವೇಗದ ಬೌಲರ್ |
| ರಾಬಿನ್ ಉತ್ತಪ್ಪ | ವಿಶ್ವಕಪ್ T20 2007 |
| ಕೆ.ಎಲ್. ರಾಹುಲ್ | ಇತ್ತೀಚಿನ ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್ಮನ್ |
| ಮಯಂಕ್ ಅಗರ್ವಾಲ್ | ಟೆಸ್ಟ್ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್ಮನ್ |
ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್
| ಆಟಗಾರ | ವಿಶೇಷತೆ |
|---|---|
| ಪ್ರಕಾಶ್ ಪಡುಕೋಣೆ | 1980 ಆಲ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ (ಭಾರತದ ಮೊದಲ) |
| ಪುಲ್ಲೇಲ ಗೋಪಿಚಂದ್ | 2001 ಆಲ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ (ಮೂಲ ಆಂಧ್ರ, ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಬಂಧ) |
| ಅಶ್ವಿನಿ ಪೊನ್ನಪ್ಪ | ಡಬಲ್ಸ್ (ಕೊಡಗು) |
ಇತರ ಕ್ರೀಡೆಗಳು
| ಆಟಗಾರ | ಕ್ರೀಡೆ |
|---|---|
| ಪಂಕಜ್ ಅಡ್ವಾಣಿ | ಬಿಲಿಯರ್ಡ್ಸ್/ಸ್ನೂಕರ್ – ಬಹು ವಿಶ್ವ ಚಾಂಪಿಯನ್ |
| ರೋಹನ್ ಬೊಪಣ್ಣ | ಟೆನ್ನಿಸ್ (ಡಬಲ್ಸ್) |
| ಅಶ್ವಿನಿ ನಾಚಪ್ಪ | ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ |
| ರೀತ್ ಅಬ್ರಹಾಂ | ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ (ಹೆಪ್ಟಾಥ್ಲಾನ್) |
| ಬಿ.ಎಸ್. ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ | ಕ್ರಿಕೆಟ್ (ಸ್ಪಿನ್) |
| ಪ್ರಸಾದ್ ಹೊಸ್ಸೂರು | ಈಜು |
ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರೀಡಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು:
- ಎಂ. ಚಿನ್ನಸ್ವಾಮಿ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ, ಬೆಂಗಳೂರು (ಕ್ರಿಕೆಟ್)
- ಶ್ರೀ ಕಂಠೀರವ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ, ಬೆಂಗಳೂರು (ಫುಟ್ಬಾಲ್/ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್)
- ಪ್ರಕಾಶ್ ಪಡುಕೋಣೆ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಅಕಾಡೆಮಿ
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಅಕಾಡೆಮಿ (NCA), ಬೆಂಗಳೂರು
8. ಪ್ರಮುಖ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಸಾಧನೆಗಳು
| ಸಾಧನೆ | ಕ್ರೀಡಾಪಟು | ವರ್ಷ |
|---|---|---|
| ಮೊದಲ ಒಲಂಪಿಕ್ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಚಿನ್ನ (ಶೂಟಿಂಗ್) | ಅಭಿನವ್ ಬಿಂದ್ರಾ | 2008 (ಬೀಜಿಂಗ್) |
| ಮೊದಲ ಒಲಂಪಿಕ್ ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ ಚಿನ್ನ | ನೀರಜ್ ಚೋಪ್ರಾ (ಜಾವೆಲಿನ್) | 2020 ಟೊಕಿಯೊ |
| ಮೊದಲ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವಿಜಯ | ಭಾರತ ಪುರುಷರ ತಂಡ | 1983 |
| ಮೊದಲ T20 ವಿಶ್ವಕಪ್ ವಿಜಯ | ಭಾರತ (M.S. ಧೋನಿ ನಾಯಕತ್ವ) | 2007 |
| ಚೆಸ್ ವಿಶ್ವ ಚಾಂಪಿಯನ್ | ವಿಶ್ವನಾಥನ್ ಆನಂದ್ | ಹಲವಾರು |
9. ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರೀಡಾ ಪದಗಳು
| ಕ್ರೀಡೆ | ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಟ್ರೋಫಿ / ಪದ |
|---|---|
| ಕ್ರಿಕೆಟ್ | ರಂಜಿ ಟ್ರೋಫಿ, ದುಲೀಪ್, ಇರಾನಿ |
| ಫುಟ್ಬಾಲ್ | ಡ್ಯುರಾಂಡ್ ಕಪ್, ಸಂತೋಷ್ ಟ್ರೋಫಿ |
| ಹಾಕಿ | ಬೇಘಮ್ ರಸೂಲ್ ಕಪ್, ಆಗಾಖಾನ್ ಕಪ್ |
| ಗಾಲ್ಫ್ | ರಾಯಲ್ ಕಲ್ಕತ್ತಾ ಗಾಲ್ಫ್ ಕ್ಲಬ್ (ಏಷ್ಯಾದ ಅತಿ ಹಳೆಯದು) |
10. ಅಭ್ಯಾಸ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs)
1. ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಕ್ರೀಡಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು 2021 ರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಹೆಸರಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು?
(ಎ) ಸರ್ದಾರ್ ಪಟೇಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
(ಬಿ) ಮೇಜರ್ ಧ್ಯಾನ್ ಚಂದ್ ಖೇಲ್ ರತ್ನ
(ಸಿ) ಸಚಿನ್ ತೆಂಡುಲ್ಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
(ಡಿ) ನೇತಾಜಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
(ಬಿ) ಮೇಜರ್ ಧ್ಯಾನ್ ಚಂದ್ ಖೇಲ್ ರತ್ನ
(ಸಿ) ಸಚಿನ್ ತೆಂಡುಲ್ಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
(ಡಿ) ನೇತಾಜಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
ಉತ್ತರ: (ಬಿ) — ರಾಜೀವ್ ಗಾಂಧಿ ಖೇಲ್ ರತ್ನ → ಮೇಜರ್ ಧ್ಯಾನ್ ಚಂದ್ ಖೇಲ್ ರತ್ನ.
2. ಅರ್ಜುನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾವ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು?
(ಎ) 1954
(ಬಿ) 1961
(ಸಿ) 1985
(ಡಿ) 1991
(ಬಿ) 1961
(ಸಿ) 1985
(ಡಿ) 1991
ಉತ್ತರ: (ಬಿ) — 1961ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭ.
3. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ದಿನವನ್ನು ಯಾವಾಗ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ?
(ಎ) ಜನವರಿ 26
(ಬಿ) ಆಗಸ್ಟ್ 15
(ಸಿ) ಆಗಸ್ಟ್ 29
(ಡಿ) ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 5
(ಬಿ) ಆಗಸ್ಟ್ 15
(ಸಿ) ಆಗಸ್ಟ್ 29
(ಡಿ) ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 5
ಉತ್ತರ: (ಸಿ) — ಆಗಸ್ಟ್ 29 – ಮೇಜರ್ ಧ್ಯಾನ್ ಚಂದ್ ಜನ್ಮದಿನ.
4. 1980ರ ಆಲ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯರು ಯಾರು?
(ಎ) ಪುಲ್ಲೇಲ ಗೋಪಿಚಂದ್
(ಬಿ) ಪ್ರಕಾಶ್ ಪಡುಕೋಣೆ
(ಸಿ) ಪಿ.ವಿ. ಸಿಂಧು
(ಡಿ) ಸೈನಾ ನೆಹ್ವಾಲ್
(ಬಿ) ಪ್ರಕಾಶ್ ಪಡುಕೋಣೆ
(ಸಿ) ಪಿ.ವಿ. ಸಿಂಧು
(ಡಿ) ಸೈನಾ ನೆಹ್ವಾಲ್
ಉತ್ತರ: (ಬಿ) — ಪ್ರಕಾಶ್ ಪಡುಕೋಣೆ (ಕರ್ನಾಟಕ).
5. ಒಲಂಪಿಕ್ ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮೊದಲ ಚಿನ್ನ ತಂದವರು ಯಾರು?
(ಎ) ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್
(ಬಿ) ಪಿ.ಟಿ. ಉಷಾ
(ಸಿ) ನೀರಜ್ ಚೋಪ್ರಾ
(ಡಿ) ಅಭಿನವ್ ಬಿಂದ್ರಾ
(ಬಿ) ಪಿ.ಟಿ. ಉಷಾ
(ಸಿ) ನೀರಜ್ ಚೋಪ್ರಾ
(ಡಿ) ಅಭಿನವ್ ಬಿಂದ್ರಾ
ಉತ್ತರ: (ಸಿ) — ನೀರಜ್ ಚೋಪ್ರಾ (ಜಾವೆಲಿನ್, ಟೊಕಿಯೊ 2020). ಅಭಿನವ್ ಬಿಂದ್ರಾ ಶೂಟಿಂಗ್ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಚಿನ್ನ.
6. ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ?
(ಎ) ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಆಟಗಾರರಿಗೆ
(ಬಿ) ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತರಬೇತುದಾರರಿಗೆ
(ಸಿ) ಕ್ರೀಡಾ ಪತ್ರಕರ್ತರಿಗೆ
(ಡಿ) ಕ್ರೀಡಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ
(ಬಿ) ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತರಬೇತುದಾರರಿಗೆ
(ಸಿ) ಕ್ರೀಡಾ ಪತ್ರಕರ್ತರಿಗೆ
(ಡಿ) ಕ್ರೀಡಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ
ಉತ್ತರ: (ಬಿ) — 1985 ರಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭ; ಕ್ರೀಡಾ ತರಬೇತುದಾರರಿಗೆ.