ಅಶಾಬ್ದಿಕ ತಾರ್ಕಿಕತೆ
ಅಶಾಬ್ದಿಕ ತಾರ್ಕಿಕತೆ (Non-Verbal Reasoning)
Topiqos – KPSC/UPSC CSAT ಅಧ್ಯಯನ ಟಿಪ್ಪಣಿ
1. ಪರಿಚಯ (Introduction)
ಅಶಾಬ್ದಿಕ ತಾರ್ಕಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಶಬ್ದಗಳ ಬದಲಾಗಿ ಆಕೃತಿಗಳು, ಚಿತ್ರಗಳು, ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಗಳ ಸರಣಿ, ಪ್ರತಿಬಿಂಬ, ಪೇಪರ್ ಮಡಿಕೆ, ಘನಗಳು ಇತ್ಯಾದಿ ಬರುತ್ತವೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಬಗೆಗಳು:
- ಚಿತ್ರ ಸರಣಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಿಕೆ (Series Completion)
- ಸಾಮ್ಯತೆ ಮತ್ತು ವರ್ಗೀಕರಣ
- ಕನ್ನಡಿ ಚಿತ್ರ (Mirror Image)
- ನೀರ ಚಿತ್ರ (Water Image)
- ಪೇಪರ್ ಮಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಕತ್ತರಿಸುವಿಕೆ (Paper Folding & Cutting)
- ಘನಗಳು ಮತ್ತು ಡೈಸ್ (Cubes & Dice)
- ಗುಪ್ತ ಚಿತ್ರಗಳು (Embedded Figures)
2. ಚಿತ್ರ ಸರಣಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಿಕೆ
ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಆಕೃತಿಗಳ ಅನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಮುಂದಿನ ಆಕೃತಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಬೇಕು.
ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಅಂಶಗಳು
- ಆಕೃತಿಯ ಬಾಹುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಬದಲಾವಣೆ.
- ಗಡಿಯಾರದ ಚಲನೆಯಲ್ಲಿ (clockwise/anti-clockwise) ತಿರುಗುವಿಕೆ.
- ಒಳಗಿನ / ಹೊರಗಿನ ಆಕೃತಿಗಳ ಬದಲಾವಣೆ.
- ಚಿಹ್ನೆಗಳ ಸ್ಥಾನ ಬದಲಾವಣೆ.
ಉದಾಹರಣೆ: ತ್ರಿಕೋನ → ಚೌಕ → ಪಂಚಭುಜ → ಷಟ್ಕೋನ → ?
ಬಾಹುಗಳು 3, 4, 5, 6 ಆಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ. ಮುಂದಿನ = ಸಪ್ತಭುಜ (7 ಬಾಹುಗಳು).
3. ಕನ್ನಡಿ ಚಿತ್ರ (Mirror Image)
ವಸ್ತುವನ್ನು ಕನ್ನಡಿಯ ಮುಂದೆ ಇಟ್ಟಾಗ ಎಡ-ಬಲ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ (ಆದರೆ ಮೇಲಿನ-ಕೆಳಗಿನ ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ).
ಸಮ ಸ್ವರೂಪದ ಅಕ್ಷರಗಳು (ಇಂಗ್ಲಿಷ್): A, H, I, M, O, T, U, V, W, X, Y — ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಬದಲಾಗುವ ಅಕ್ಷರಗಳು: B, C, D, E, F, G, J, K, L, N, P, Q, R, S, Z.
ಉದಾಹರಣೆ: ಪದ "TOP" ರ ಕನ್ನಡಿ ಚಿತ್ರ – ಎಡದಿಂದ ಬಲಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸಿದಂತೆ = POT ಆದರೆ ಪ್ರತಿ ಅಕ್ಷರ ಸಹ ತಿರುಗಿರುತ್ತದೆ.
4. ನೀರ ಚಿತ್ರ (Water Image)
ವಸ್ತು ನೀರಿನ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಿದಾಗ ಮೇಲಿನ-ಕೆಳಗಿನ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ (ಎಡ-ಬಲ ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ).
ಸಮ ಸ್ವರೂಪದ ಅಕ್ಷರಗಳು (ಇಂಗ್ಲಿಷ್): B, C, D, E, H, I, K, O, X — ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾವಣೆ.
ವಿಶೇಷ: ಸಂಖ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ 0, 1, 8 ನೀರ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ.
ಉದಾಹರಣೆ: ಸಂಖ್ಯೆ 5 ರ ನೀರ ಚಿತ್ರ – ಬುಡ ಮೇಲಿಗೆ ತಿರುಗಿದಂತಾಗಿ 5 ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ.
5. ಪೇಪರ್ ಮಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಕತ್ತರಿಸುವಿಕೆ (Paper Folding & Cutting)
ಒಂದು ಚದರ ಪೇಪರ್ ಅನ್ನು ಒಂದೆರಡು ಬಾರಿ ಮಡಿಚಿ, ನಂತರ ಒಂದು ಆಕೃತಿಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ ಬಿಡಿಸಿದಾಗ ಸಿಗುವ ರೂಪವನ್ನು ಊಹಿಸಬೇಕು.
ಪ್ರಮುಖ ನಿಯಮಗಳು
- ಒಂದೇ ಮಡಿಚಿ ಕತ್ತರಿಸಿದರೆ – ಎರಡು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಗಳು.
- ಎರಡು ಸಲ ಮಡಿಚಿದರೆ (perpendicular) – ನಾಲ್ಕು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಗಳು.
- ಕರ್ಣೀಯವಾಗಿ ಮಡಿಚಿದರೆ – ಅಂಚಿನ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರತಿಬಿಂಬ.
ಉದಾಹರಣೆ: ಒಂದು ಚದರ ಪೇಪರ್ ಅನ್ನು ಎರಡು ಬಾರಿ ಮಡಿಚಿ (ಅರ್ಧ, ನಂತರ ಅರ್ಧ) ಒಂದು ಸಣ್ಣ ವೃತ್ತ ಕತ್ತರಿಸಿ ತೆರೆದರೆ, ನಾಲ್ಕು ವೃತ್ತಗಳು ಸಮಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
6. ಘನಗಳು ಮತ್ತು ಡೈಸ್ (Cubes & Dice)
ಘನ (Cube)
- ಒಂದು ಘನಕ್ಕೆ 6 ಮುಖಗಳು, 12 ಅಂಚುಗಳು, 8 ಶೃಂಗಗಳು.
- ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಘನವನ್ನು n³ ಸಣ್ಣ ಘನಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿದರೆ:
- 3 ಮುಖಗಳಿಗೆ ಬಣ್ಣ ಇರುವ ಘನಗಳು = 8 (ಮೂಲೆಯ ಘನಗಳು)
- 2 ಮುಖಗಳಿಗೆ ಬಣ್ಣ = 12(n − 2)
- 1 ಮುಖಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಬಣ್ಣ = 6(n − 2)²
- ಯಾವ ಬಣ್ಣವೂ ಇಲ್ಲ = (n − 2)³
ಉದಾಹರಣೆ: ದೊಡ್ಡ ಘನವನ್ನು 4 × 4 × 4 = 64 ಸಣ್ಣ ಘನಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿದರೆ:
- 3-ಮುಖ ಬಣ್ಣ = 8
- 2-ಮುಖ ಬಣ್ಣ = 12 × (4 − 2) = 24
- 1-ಮುಖ ಬಣ್ಣ = 6 × 2² = 24
- ಯಾವ ಬಣ್ಣವೂ ಇಲ್ಲ = 2³ = 8
ಡೈಸ್ (Dice)
ಸಾಮಾನ್ಯ ಡೈಸ್ನಲ್ಲಿ ಎದುರುಗಡೆಯ ಮುಖಗಳ ಮೊತ್ತ = 7. (1↔6, 2↔5, 3↔4)
7. ಗುಪ್ತ ಚಿತ್ರಗಳು (Embedded Figures)
ಒಂದು ಸಂಕೀರ್ಣ ಚಿತ್ರದೊಳಗೆ ಸಣ್ಣ ಆಕೃತಿ ಎಷ್ಟು ಬಾರಿ ಗುಪ್ತವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗುರುತಿಸಬೇಕು.
ಸಲಹೆ: ಸಣ್ಣ ಆಕೃತಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಬಾಹುಗಳು/ಕೋನಗಳು ದೊಡ್ಡ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಇವೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ.
8. ಅಭ್ಯಾಸ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs)
(ಬಿ) I
(ಸಿ) N
(ಡಿ) X
(ಬಿ) 1
(ಸಿ) 6
(ಡಿ) 8
(ಬಿ) 4
(ಸಿ) 5
(ಡಿ) 6
(ಬಿ) 90°
(ಸಿ) 180°
(ಡಿ) 270°
(ಬಿ) 24
(ಸಿ) 36
(ಡಿ) 54
(ಬಿ) 3
(ಸಿ) 5
(ಡಿ) ಶೂನ್ಯ
(ಬಿ) 2
(ಸಿ) 3
(ಡಿ) 4
(ಬಿ) ನಾಲ್ಕು-ವೃತ್ತ
(ಸಿ) ಐದು-ವೃತ್ತ
(ಡಿ) ಆರು-ವೃತ್ತ