ದತ್ತ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ
ದತ್ತ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Data Interpretation)
Topiqos – KPSC/UPSC CSAT ಅಧ್ಯಯನ ಟಿಪ್ಪಣಿ
1. ದತ್ತ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಎಂದರೇನು?
ದತ್ತ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Data Interpretation, DI) ಎಂದರೆ ಟೇಬಲ್, ಚಾರ್ಟ್ ಅಥವಾ ಗ್ರಾಫ್ನಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಓದಿ, ಶೇಕಡಾವಾರು, ಸರಾಸರಿ, ಅನುಪಾತ, ಶೇಕಡಾ ಬದಲಾವಣೆ ಇತ್ಯಾದಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸುವುದು.
KPSC ಪೇಪರ್-2 ರಲ್ಲಿ 8–15 ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು DI ಆಧಾರಿತ. ಇವು ಸಮಯ-ಬೇಡುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಾದ್ದರಿಂದ ವೇಗವಾಗಿ ಲೆಕ್ಕ ಮಾಡುವ ಕೌಶಲ ಮುಖ್ಯ.
2. ಪ್ರಮುಖ ಬಗೆಗಳು
ಎ. ಟೇಬಲ್ (Tabular Data)
ಸಾಲುಗಳು (rows) ಮತ್ತು ಸ್ತಂಭಗಳಲ್ಲಿ (columns) ಡೇಟಾ.
ಬಿ. ಬಾರ್ ಚಾರ್ಟ್ (Bar Chart)
ಲಂಬ ಅಥವಾ ಅಡ್ಡ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳಿಂದ ಡೇಟಾ ತೋರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಿ. ಪೈ ಚಾರ್ಟ್ (Pie Chart)
ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಡಯಾಗ್ರಾಂನಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾವಾರು / ಡಿಗ್ರಿಯಲ್ಲಿ ವಿಭಾಗಗಳು.
ಡಿ. ರೇಖಾ ಚಿತ್ರ (Line Graph)
ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
3. ಪೈ ಚಾರ್ಟ್ – ಮೂಲ ಸೂತ್ರಗಳು
- ಪೂರ್ಣ ವೃತ್ತ = 360°
- ಪೂರ್ಣ ವೃತ್ತ = 100%
- 1% = 3.6°
- 90° = 25%; 60° = 16.67%; 45° = 12.5%; 36° = 10%
ಉದಾಹರಣೆ: ಒಂದು ಪೈ ಚಾರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ "ಆಹಾರ" ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ 108° ಇದೆ. ಒಟ್ಟು ಆದಾಯ ₹10,000 ಆದರೆ ಆಹಾರಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು?
ಶೇಕಡಾ = (108/360) × 100 = 30%
ಮೊತ್ತ = 10000 × 30/100 = ₹3000
4. ವೇಗವಾಗಿ ಲೆಕ್ಕ ಮಾಡುವ ಸಲಹೆಗಳು
- ಶೇಕಡಾವಾರು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಭಿನ್ನರಾಶಿ ಬಳಸಿ: 25% = 1/4, 20% = 1/5.
- ಅನುಪಾತ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ – ಎರಡು ಸಂಖ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಗುಣಕ ತೆಗೆದು ಸರಳೀಕರಿಸಿ.
- ಸರಾಸರಿ = ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತ / ಸಂಖ್ಯೆ.
- ಶೇಕಡಾವಾರು ಬದಲಾವಣೆ = ((ಹೊಸ − ಹಳೆಯ)/ಹಳೆಯ) × 100.
5. ಪರಿಹೃತ ಉದಾಹರಣೆ – ಟೇಬಲ್
ಕೆಳಗಿನ ಟೇಬಲ್ನಲ್ಲಿ ಐದು ಶಾಲೆಗಳ ಪಾಸ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ (2020–2024):
| ಶಾಲೆ | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 |
|---|---|---|---|---|---|
| A | 120 | 150 | 180 | 200 | 220 |
| B | 80 | 100 | 120 | 140 | 160 |
| C | 200 | 250 | 300 | 350 | 400 |
| D | 60 | 90 | 100 | 120 | 150 |
| E | 100 | 130 | 160 | 200 | 250 |
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: 2024 ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಪಾಸ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು?
= 220 + 160 + 400 + 150 + 250 = 1180
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಶಾಲೆ C ಯ 5 ವರ್ಷಗಳ ಸರಾಸರಿ?
= (200 + 250 + 300 + 350 + 400)/5 = 1500/5 = 300
ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಶಾಲೆ A ಯಲ್ಲಿ 2020 ರಿಂದ 2024 ರವರೆಗೆ ಶೇಕಡಾ ಹೆಚ್ಚಳ?
= ((220 − 120)/120) × 100 = (100/120) × 100 = 83.33%
6. ಪರಿಹೃತ ಉದಾಹರಣೆ – ಬಾರ್ ಚಾರ್ಟ್
ಒಬ್ಬ ಕಂಪನಿಯ 4 ವರ್ಷಗಳ ಆದಾಯ (ಕೋಟಿಯಲ್ಲಿ):
2020 – 50, 2021 – 60, 2022 – 75, 2023 – 90.
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಸರಾಸರಿ ಆದಾಯ?
= (50 + 60 + 75 + 90)/4 = 275/4 = ₹68.75 ಕೋಟಿ
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: 2022 ರಿಂದ 2023 ಗೆ ಶೇಕಡಾ ಹೆಚ್ಚಳ?
= (15/75) × 100 = 20%
7. ಪರಿಹೃತ ಉದಾಹರಣೆ – ಪೈ ಚಾರ್ಟ್
ಒಂದು ಕುಟುಂಬದ ಮಾಸಿಕ ಖರ್ಚಿನ ವಿತರಣೆ (ಒಟ್ಟು ₹30,000):
| ವಿಭಾಗ | ಶೇಕಡಾ | ಡಿಗ್ರಿ |
|---|---|---|
| ಆಹಾರ | 30% | 108° |
| ಬಾಡಿಗೆ | 25% | 90° |
| ಶಿಕ್ಷಣ | 20% | 72° |
| ವೈದ್ಯಕೀಯ | 10% | 36° |
| ಇತರೆ | 15% | 54° |
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಆಹಾರಕ್ಕೆ ಖರ್ಚು?
= 30000 × 30/100 = ₹9000
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಖರ್ಚು?
= 30000 × (20 + 10)/100 = 30000 × 0.3 = ₹9000
ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ಬಾಡಿಗೆ ಮತ್ತು ಆಹಾರದ ಅನುಪಾತ?
= 25 : 30 = 5 : 6
8. ಅಭ್ಯಾಸ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs)
ಟೇಬಲ್ ಆಧಾರಿತ: ಪ್ರತಿ ವಿಭಾಗದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ – A: 500, B: 400, C: 300, D: 600.
(ಬಿ) 1700
(ಸಿ) 1800
(ಡಿ) 1900
(ಬಿ) 22.2%
(ಸಿ) 25%
(ಡಿ) 30%
(ಬಿ) 1 : 3
(ಸಿ) 2 : 3
(ಡಿ) 3 : 5
(ಬಿ) 450
(ಸಿ) 475
(ಡಿ) 500
ಪೈ ಚಾರ್ಟ್ ಆಧಾರಿತ: ಒಟ್ಟು ಬಜೆಟ್ ₹40,000. ವಿಭಾಗಗಳು: A – 90°, B – 72°, C – 108°, D – 54°, E – 36°.
(ಬಿ) ₹10000
(ಸಿ) ₹12000
(ಡಿ) ₹15000
(ಬಿ) 40%
(ಸಿ) 45%
(ಡಿ) 50%
(ಬಿ) ₹4000
(ಸಿ) ₹5000
(ಡಿ) ₹6000
(ಬಿ) 20%
(ಸಿ) 25%
(ಡಿ) 30%